«Νταντάδες της γειτονιάς»: Μεγάλη εξαγγελία, μικρή κυβέρνηση, μηδενικό αποτέλεσμα

Γονείς και νταντάδες εγκλωβισμένοι στην κρατική γραφειοκρατία – Αιτήσεις που λιμνάζουν, δικαιολογητικά που δεν εγκρίνονται και πληρωμές που καθυστερούν – Η «μεγάλη μεταρρύθμιση» που έμεινε στα χαρτιά.

Για ακόμη μία φορά, η κυβέρνηση κατάφερε να παρουσιάσει ως «μεγάλη μεταρρύθμιση» κάτι που στην πράξη σκοντάφτει πάνω στο ίδιο πρόβλημα που ταλαιπωρεί διαχρονικά το ελληνικό Δημόσιο: γραφειοκρατία, καθυστερήσεις και ανικανότητα εφαρμογής.

Οι περίφημες «Νταντάδες της γειτονιάς» παρουσιάστηκαν ως ένα σύγχρονο πρόγραμμα στήριξης της οικογένειας, με στόχο να βοηθήσει γονείς και εργαζόμενες που θέλουν να προσφέρουν υπηρεσίες φροντίδας παιδιών.

Μόνο που στην Ελλάδα των κυβερνητικών εξαγγελιών, υπάρχει συχνά μια μικρή λεπτομέρεια που ξεχνιέται.

Κάποιος πρέπει να εφαρμόσει όσα εξαγγέλλονται.

Και εκεί αρχίζουν τα προβλήματα.

Οι γονείς περιμένουν. Οι νταντάδες πληρώνουν. Το κράτος καθυστερεί.

Οι καταγγελίες για αιτήσεις που παραμένουν σε εκκρεμότητα εδώ και μήνες, για νταντάδες που έχουν ήδη επιβαρυνθεί οικονομικά με ιατρικές εξετάσεις και δικαιολογητικά, αλλά εξακολουθούν να περιμένουν την έγκριση, καθώς και για καθυστερήσεις στις πληρωμές, δημιουργούν μια εικόνα που δεν παραπέμπει σε «μεγάλη μεταρρύθμιση».

Παραπέμπει σε κρατική δυσλειτουργία.

Και το ακόμη πιο εξοργιστικό είναι ότι μιλάμε για ένα πρόγραμμα που υποτίθεται πως σχεδιάστηκε για να κάνει ευκολότερη τη ζωή των οικογενειών.

Αντί γι' αυτό, δημιουργεί έναν ακόμη λαβύρινθο διαδικασιών, εγκρίσεων και αναμονής.

Οι νταντάδες περιμένουν το κράτος.
Οι γονείς περιμένουν τις νταντάδες.
Και η κυβέρνηση περιμένει να ξεχαστεί το πρόβλημα.

Αυτή είναι η πραγματικότητα πίσω από το επικοινωνιακό περιτύλιγμα.

Τα 500 ευρώ που δεν είναι 500 ευρώ

Και μέσα σε όλα αυτά υπάρχει ακόμη μία σημαντική λεπτομέρεια.

Τα περίφημα 500 ευρώ δεν σημαίνουν ότι η νταντά θα βάλει 500 ευρώ καθαρά στην τσέπη της.

Υπάρχουν κρατήσεις και επιβαρύνσεις.

Δηλαδή ακόμη και το ποσό που παρουσιάζεται ως οικονομική ενίσχυση χρειάζεται να διαβαστεί με τον απαραίτητο αστερίσκο.

Και την ίδια στιγμή, η οικογένεια καλείται να αντιμετωπίσει τις δικές της διαδικασίες, τις προϋποθέσεις και τη γραφειοκρατία.

Όταν ένα πρόγραμμα στήριξης χρειάζεται εγχειρίδιο για να καταλάβει ο πολίτης πώς θα το χρησιμοποιήσει, κάτι έχει πάει πολύ λάθος στον σχεδιασμό του.

Και εδώ υπάρχει πολιτική ευθύνη

Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι μόνο τεχνικό.

Δεν είναι απλώς μια καθυστέρηση μιας υπηρεσίας.

Δεν είναι απλώς μια ακόμη δυσλειτουργία του Δημοσίου που θα διορθωθεί «όταν ολοκληρωθούν οι διαδικασίες».

Είναι ζήτημα πολιτικής ευθύνης.

Και η πολιτική ευθύνη καταλήγει στην αρμόδια υπουργό, Δόμνα Μιχαηλίδου.

Όταν μια κυβέρνηση παρουσιάζει ένα πρόγραμμα ως σημαντικό εργαλείο στήριξης της οικογένειας, ο αρμόδιος υπουργός δεν μπορεί να εμφανίζεται μόνο στην ανακοίνωση της έναρξης.

Πρέπει να είναι εκεί και όταν αρχίζουν τα προβλήματα.

Να τα εντοπίζει.

Να τα λύνει.

Να δίνει απαντήσεις.

Να εξασφαλίζει ότι ο πολίτης δεν θα μετατρέπεται σε όμηρο μιας κρατικής διαδικασίας.

Γιατί κυβέρνηση δεν είναι οι εξαγγελίες. Κυβέρνηση είναι η εφαρμογή τους.

Και εκεί ακριβώς κρίνεται η αποτελεσματικότητα.

Φωτογραφίες, ανακοινώσεις και επικοινωνία – αποτέλεσμα όμως;

Το πρόβλημα της κυβέρνησης είναι ότι συχνά επενδύει περισσότερο στην ανακοίνωση ενός μέτρου παρά στην αποτελεσματική λειτουργία του.

Υπάρχει η εξαγγελία.

Υπάρχει η παρουσίαση.

Υπάρχει η επικοινωνία.

Υπάρχει η φωτογραφία.

Υπάρχει όμως το αποτέλεσμα;

Γιατί η ελληνική οικογένεια δεν μεγαλώνει παιδιά με δελτία Τύπου.

Δεν πληρώνει το ενοίκιο με κυβερνητικές παρουσιάσεις.

Δεν καλύπτει τα έξοδα με υποσχέσεις.

Και δεν μπορεί να περιμένει μήνες για να λειτουργήσει ένα πρόγραμμα που δημιουργήθηκε υποτίθεται για να της λύσει τα χέρια.

Το δημογραφικό δεν αντιμετωπίζεται με επικοινωνιακά πυροτεχνήματα

Και εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη πολιτική αντίφαση.

Η κυβέρνηση μιλά διαρκώς για το δημογραφικό.

Όμως το δημογραφικό δεν αντιμετωπίζεται με αποσπασματικά προγράμματα που δυσκολεύουν ακόμη και εκείνους που προσπαθούν να τα αξιοποιήσουν.

Το δημογραφικό απαιτεί συνολική πολιτική.

Απαιτεί πραγματικά οικονομικά και φορολογικά κίνητρα για τους γονείς.

Απαιτεί ουσιαστική στήριξη της μητρότητας.

Απαιτεί δραστική μείωση των ασφαλιστικών επιβαρύνσεων.

Απαιτεί προσιτή στέγη.

Απαιτεί παιδικούς σταθμούς και πραγματικές υποδομές.

Απαιτεί πολιτικές που θα επιτρέπουν στη μητέρα που επιλέγει να μεγαλώσει η ίδια το παιδί της να το κάνει χωρίς να βρίσκεται αντιμέτωπη με οικονομική τιμωρία.

Γιατί δεν μπορείς να ζητάς από τους νέους να κάνουν παιδιά και ταυτόχρονα να τους λες:

«Βρείτε μόνοι σας πώς θα τα μεγαλώσετε».

Ποια οικογένεια στηρίζει τελικά η κυβέρνηση;

Αυτό είναι το ερώτημα που πρέπει να απαντήσει η κυβέρνηση.

Ποια ακριβώς ελληνική οικογένεια στηρίζει;

Αυτή που περιμένει μήνες;

Αυτή που πληρώνει από την τσέπη της;

Αυτή που χάνεται μέσα στη γραφειοκρατία;

Αυτή που προσπαθεί να συνδυάσει εργασία και οικογένεια και τελικά βρίσκει μπροστά της ακόμη ένα κρατικό εμπόδιο;

Γιατί η οικογένεια δεν ζητά προνόμια.

Ζητά να μην τιμωρείται επειδή αποφάσισε να κάνει παιδιά.

Και η μητέρα δεν ζητά χάρη από το κράτος.

Ζητά να μπορεί να μεγαλώσει το παιδί της χωρίς να πρέπει να επιλέξει ανάμεσα στην εργασία, στο εισόδημα και στη μητρότητα.

Το κράτος πρέπει να λύνει προβλήματα, όχι να τα δημιουργεί

Οι «Νταντάδες της γειτονιάς» θα μπορούσαν να είναι ένα χρήσιμο εργαλείο.

Θα μπορούσαν να βοηθήσουν οικογένειες.

Θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ευκαιρίες απασχόλησης.

Θα μπορούσαν να αποτελέσουν μέρος μιας σοβαρής δημογραφικής πολιτικής.

Αλλά για να συμβούν όλα αυτά, χρειάζεται κάτι πολύ απλό:

να λειτουργούν.

Όχι θεωρητικά.

Όχι στα χαρτιά.

Όχι μετά από μήνες αναμονής.

Όχι αφού ο γονιός και η νταντά εξαντλήσουν την υπομονή τους.

Να λειτουργούν τώρα.

Γιατί κάθε καθυστέρηση σε ένα πρόγραμμα που αφορά παιδιά και οικογένειες δεν είναι απλώς μια γραφειοκρατική καθυστέρηση.

Είναι χαμένος χρόνος από τη ζωή ανθρώπων που ήδη παλεύουν καθημερινά.

Και τελικά αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα της κυβερνητικής πολιτικής:

Πολλές μεγάλες λέξεις, πολλές μεγάλες εξαγγελίες, αλλά όταν έρθει η ώρα της εφαρμογής, ο πολίτης βρίσκει μπροστά του το ίδιο παλιό κράτος.

Αργό.

Γραφειοκρατικό.

Δαιδαλώδες.

Αναποτελεσματικό.

Το δημογραφικό δεν θα λυθεί με «Νταντάδες της γειτονιάς» αν αυτές παραμένουν εγκλωβισμένες στη γραφειοκρατία.

Δεν θα λυθεί με επικοινωνιακές καμπάνιες.

Δεν θα λυθεί με φωτογραφίες και παρουσιάσεις.

Θα λυθεί μόνο όταν η οικογένεια αποκτήσει πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα, στέγη, ασφάλεια και τη δυνατότητα να μεγαλώσει παιδιά χωρίς να αισθάνεται ότι το ίδιο το κράτος στέκεται απέναντί της.

Και αυτό απαιτεί πολιτική βούληση.

Όχι άλλα επικοινωνιακά πυροτεχνήματα.

Γιατί μια κυβέρνηση κρίνεται τελικά όχι από το πόσα προγράμματα ανακοινώνει, αλλά από το πόσα από αυτά καταφέρνει να κάνει πραγματικά να λειτουργήσουν.